Głośne europejskie spektakle premierowo w Polsce – Tiago Rodrigues i Ewa Dziarnowska na Malta Festival

Malta Festival odsłania kolejne karty. W programie 36. edycji, która odbędzie się w dniach 21–28 czerwca w Poznaniu, zobaczymy dwie polskie premiery spektakli, które definiują europejski obieg festiwalowy: Dystans – najnowszy spektakl Tiago Rodriguesa, reżysera i dyrektora Festival d'Avignon, oraz This resting, patience Ewy Dziarnowskiej, jeden z najgłośniejszych tytułów współczesnej sceny tanecznej.

Dystans to sztuka Tiago Rodriguesa – jednego z najważniejszych współczesnych twórców teatralnych, od 2022 roku dyrektora artystycznego Festival d’Avignon. Spektakl opowiada intymną historię więzi ojca i córki, osadzoną w realiach niepokojąco bliskiej przyszłości. Akcja rozgrywa się w 2077 roku. W obliczu katastrofy klimatycznej ojciec i córka żyją na dwóch planetach – Ziemi i Marsie. Rodrigues, mistrz angażującego tekstu teatralnego, buduje precyzyjnie skomponowany spektakl o miłości, odpowiedzialności i międzypokoleniowym konflikcie w świecie, który przestaje być wspólny.

Chcę zapytać, jak duża będzie przepaść między pokoleniami w przyszłości, która dziś wygląda jak dystopia, ale coraz bardziej staje się rzeczywistością – w świecie walki o zasoby i katastrofy klimatycznej. Zastanawiam się, czy młodzi ludzie dziś i w przyszłości będą widzieć świat – albo światy – tak inaczej niż my i wcześniejsze pokolenia, że coraz trudniej będzie nam się nawzajem zrozumieć – mówi Tiago Rodrigues.

Minimalistyczna forma spektaklu – obrotowa scena, rozdzielone przestrzenie funkcjonowania bohaterów oraz rytm światła i dźwięku – buduje medytacyjny ton i podkreśla napięcie między tym, co intymne, a tym, co nieodwracalnie się oddala. Dystans to opowieść o relacji ojca i córki oraz o napięciach i niewypowiedzianych emocjach w świecie naznaczonym kryzysem klimatycznym. Prezentacja Dystansu w Poznaniu będzie polską premierą koprodukcji Malta Festival i jedynym polskim przystankiem na trasie spektaklu, prezentowanego już m.in. w Madrycie, Barcelonie, Mediolanie, Atenach i Santiago de Chile. Pokazy odbędą się 24 i 25 czerwca w Auli Artis.

Prezentacja „Dystansu”, bardzo ważnego dla mnie spektaklu o niedopowiedzianej, formatującej relacji córki i ojca, włączamy publiczność Malta Festival do refleksji nad jednostkowym doświadczeniem w kontekście globalnej zmiany. Odpowiedzialność za nią zaczyna się od pozornie najmniejszych jednostek, słów i gestów. Każdy z nas ma wpływ – mówi Dominika Kulczyk, mecenaska Festiwalu i przewodnicząca Rady Nadzorczej Polenergii.

Drugim tytułem prezentowanym na międzynarodowej scenie Malta Festival będzie This resting, patience – trzygodzinny spektakl choreograficzny Ewy Dziarnowskiej, uznawany za jedno z najważniejszych doświadczeń współczesnej sceny performatywnej ostatnich lat. Od premiery w berlińskim Sophiensæle projekt jednej z najciekawszych artystek funkcjonujących dziś w międzynarodowym obiegu tańca współczesnego był prezentowany na kluczowych festiwalach oraz w najlepszych ośrodkach tańca w Europie, m.in. w Bergen, Zurychu, Sztokholmie, Santarcangelo i Oslo. Pokaz na Malta Festival będzie pierwszą prezentacją pracy Dziarnowskiej w Polsce.

Wchodzimy w przestrzeń, w której nie musimy wszystkiego rozumieć, albo możemy rozumieć rzeczy w bardziej intuicyjny sposób. To jest sposób patrzenia, w którym jednocześnie jesteśmy w procesie – obserwujemy rzeczy takimi, jakie są, pozwalając im pozostać złożonymi, bez potrzeby sprowadzania ich do jednoznacznych znaczeń czy interpretacji. Taniec staje się tu innym sposobem bycia w świecie: narzędziem budowania relacji z innymi, z samym sobą, z ciałem i z przestrzenią - zaprasza choreografka Ewa Dziarnowska.

This resting, patience ma formę instalacyjno-performatywną, w której relacja między tancerkami a widzem budowana jest poprzez bliskość i uważność. Spektakl odchodzi od klasycznego modelu oglądania tańca z dystansu, proponując fizyczną i emocjonalną bliskość oraz bezpośrednią relację z widzem. Ciało staje się tu narzędziem relacji z innymi i z przestrzenią, a powracający motyw piosenki What the World Needs Now buduje napięcie między nostalgią a intensywnością ruchu, niosąc doświadczenia pragnienia, zmęczenia, czułości i siły. Pokazy odbędą się 27 i 28 czerwca w Słodowni Starego Browaru.

Obecność Dystansu i This resting, patience to kolejne mocne punkty Malta Festival. Od 2024 roku, pod mecenatem Dominiki Kulczyk, festiwal konsekwentnie zaprasza do Poznania najważniejsze produkcje teatralne i performatywne prezentowane na europejskich scenach – czego przykładem były m.in. opera klimatyczna Sun&Sea oraz Embodying Pasolini Tildy Swinton i Oliviera Saillarda.
Wśród wcześniej ogłoszonych wydarzeń programu teatralnego znajduje się także La Mort de la Mer autorstwa CocoRosie – audiowizualna opera-performans w nowej odsłonie, ze specjalnym udziałem Justyny Wasilewskiej, przygotowana z myślą o Malta Festival. Spektakl, inspirowany rytmem ośmiu faz księżyca i cyklami natury, rozwija refleksję nad relacją człowieka z planetą. Pokazy odbędą się 22 i 23 czerwca w Sali Wielkiej Centrum Kultury Zamek; bilety są już w sprzedaży. Będzie to pierwsza prezentacja spektaklu od światowej premiery na festiwalu Transart w Bolzano oraz powrót CocoRosie na Maltę po dwudziestu latach.

Za miłość!

Malta Festival
BIOGRAMY TWÓRCÓW

Tiago Rodrigues
Portugalski aktor, reżyser i dramatopisarz, jedna z najważniejszych postaci współczesnego teatru europejskiego, od 2022 roku dyrektor Festival d’Avignon. Współzałożyciel zespołu Mundo Perfeito, z którym realizował projekty wystawiane w instytucjach teatralnych na całym świecie. W latach 2015–2021 był dyrektorem Teatro Nacional D. Maria II w Lizbonie. Jego twórczość łączy intymne opowieści z wyraźnym zaangażowaniem społecznym oraz silny nacisk na relację aktora z widownią. Swoje spektakle prezentował na najważniejszych scenach europejskich, m.in. w ramach Holland Festival, Wiener Festwochen czy Edinburgh International Festival. Realizował premiery na zaproszenie m.in. Comédie-Française, Comédie de Genève i NTGent. Wśród jego najbardziej rozpoznawalnych na świecie tytułów znajdziemy autorskie By Heart (Na pamięć), Sopro, Catarina and the Beauty of Killing Fascists, No Yogurt for the Dead oraz prezentowany na Malta Festival Dystans, a także rewizje klasyków jak Antoniusz i Kleopatra czy Wiśniowy sad.

Ewa Dziarnowska
Artystka, choreografka i performerka mieszkająca w Berlinie. Pracuje na styku tańca, performansu i praktyki badawczej, rozwijając improwizację jako metodę twórczą i sposób myślenia o pracy z ciałem. Jej praktyka koncentruje się na relacji, rytmie, uważności i doświadczeniu czasu, a także na pytaniach o społeczne i estetyczne ramy, w których taniec powstaje i funkcjonuje. Swoje prace prezentowała na festiwalach i w instytucjach sztuki w całej Europie, m.in. w Sophiensæle w Berlinie, Tanzquartier Wien w Wiedniu, Santarcangelo Festival, MDT Moderna Dansteatern w Sztokholmie, czy na Festiwalu Mind Eater w Oslo. Jako performerka pracowała m.in. z Alexem Baczyńskim-Jenkinsen, Michele Rizzo, Enadem Maroufem i Eleną Francalanci. Jest autorką projektów choreograficznych i performatywnych, w tym This resting, patience, który od premiery w berlińskim Sophiensæle ugruntował jej pozycję na międzynarodowej scenie tańca współczesnego.

MALTA FESTIVAL
Malta Festival to jedno z najważniejszych wydarzeń kulturalnych w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej, które od ponad trzech dekad konsekwentnie rozwija program oparty na dialogu między różnymi dziedzinami sztuki, kulturami i ideami. Festiwal ma charakter multidyscyplinarny – łączy teatr, taniec, muzykę, sztuki wizualne, film i formy performatywne, tworząc przestrzeń dla eksperymentu i współczesnych praktyk artystycznych. Kluczowym elementem Malty jest jej społeczny i inkluzywny charakter. Malta nie ogranicza się do scen zamkniętych – wychodzi na ulice, place i przestrzenie publiczne, angażując szeroką publiczność i przekształcając miasto w dynamiczną scenę artystyczną.

W ramach Malta Festival w Polsce wystąpili m.in. Róisín Murphy, Damon Albarn, Charlotte Gainsbourg oraz ANOHNI and the Johnsons. Festiwal od lat prezentuje także kluczowe zjawiska europejskich sztuk performatywnych, pokazując prace takich twórców jak Romeo Castellucci, Needcompany, Pippo Delbono, Gisèle Vienne, Lina Lapelytė, Vaiva Grainytė i Rugilė Barzdžiukaitė czy El Conde de Torrefiel.

Malta Festival pozostaje także przestrzenią refleksji nad współczesnymi wyzwaniami – od kwestii ekologicznych po społeczne i polityczne – często w perspektywie globalnej. Malta konsekwentnie stawia na różnorodność i promuje wartości takie jak wspólnota, równość. W 2024 roku pod mecenatem Dominiki Kulczyk festiwal odrodził się z nową, kobiecą energią i rozwija się w nowych kierunkach, zapraszając do Poznania najciekawsze kulturalne zjawiska z całego świata.